Melktanden zijn gevoelig voor tandbederf omdat het glazuur dunner is dan dat van volwassen tanden. Daardoor kunnen melktanden sneller beschadigen of ontstoken raken. Goede verzorging van melktanden vanaf het allereerste moment maakt een groot verschil voor de gezondheid van kinderen én voor hun comfort. In dit uitgebreide blog lees je alles over melktanden, het ontstaan van melktanden, de verzorging van melktanden, veelvoorkomende problemen en hoe professionele preventieve mondzorg van Yobo Mondzorg ouders ondersteunt. Voorkomen is beter dan genezen en dat geldt zeker voor melktanden.
Melktanden beginnen zich al te vormen voordat een baby geboren wordt. Terwijl het lichaam groeit ontstaan onder het tandvlees de wortels en kernen van de melktanden. Rond de leeftijd van zes maanden komen de eerste melktanden door. Bij sommige kinderen gebeurt dit eerder en bij anderen later. De variatie is groot en meestal geen reden tot zorg.
Een volledig melkgebit bestaat uit twintig melktanden. Deze melktanden zijn verdeeld over de boven- en onderkaak. Het gaat om acht snijtanden, vier hoektanden en acht kiezen. Hoewel melktanden tijdelijk zijn, hebben melktanden een blijvende invloed. Melktanden houden namelijk ruimte vrij voor de tanden die later komen. Als melktanden te vroeg verloren gaan, kan het kaakbot verschuiven waardoor blijvende tanden scheef doorbreken.
Melktanden zijn extra kwetsbaar door het dunne glazuur. Suikers en zuren tasten melktanden sneller aan dan volwassen tanden. Daarom is het vanaf de eerste melktand belangrijk om structurele verzorging toe te passen.
De doorbraak van melktanden verloopt meestal in een herkenbare volgorde. De middelste ondertanden komen vaak als eerste. Daarna volgen de bovenste snijtanden en vervolgens de overige melktanden. De meeste kinderen hebben rond hun derde verjaardag een volledig melkgebit.
Tijdens het doorbreken van melktanden kunnen kinderen last hebben van gevoeligheid, druk op het tandvlees, rode wangen, meer kwijlen en soms minder eetlust. Deze verschijnselen ontstaan doordat melktanden zich door het tandvlees heen werken. Rustgevende maatregelen zoals een koel bijtspeeltje, zacht tandvleesmasseren of een koude lepel kunnen verlichting geven.
Wanneer melktanden later doorbreken dan gemiddeld levert dat meestal geen probleem op. Pas wanneer een kind ouder is dan anderhalf jaar zonder zichtbare melktanden kan een controle zinvol zijn. Soms gebeurt vertraagde doorbraak door erfelijke tendensen of extra stevig tandvlees.
Melktanden zijn meer dan een tijdelijk hulpmiddel. Melktanden ondersteunen de groei van het kind op verschillende manieren.
Melktanden helpen kinderen bij het verwerken van voedsel. Goed kauwen stimuleert de ontwikkeling van kaakspieren en vergemakkelijkt de overgang naar normale voeding. Pijnlijke of ontstoken melktanden kunnen kauwen bemoeilijken, waardoor kinderen minder gevarieerd of minder gezond eten.
Veel klanken worden gevormd met behulp van melktanden. Als melktanden ontbreken door vroegtijdig verlies kan dit de spraak beïnvloeden. Kinderen kunnen bijvoorbeeld gaan slissen of bepaalde klanken moeilijker uitspreken.
Melktanden houden ruimte vrij in de kaak. Als melktanden te vroeg worden verwijderd, kan het gebit verschuiven. Hierdoor komen blijvende tanden op de verkeerde plek uit of ontwikkelen ze een scheve stand. Dit leidt later vaak tot orthodontische behandelingen.
Schade aan melktanden kan overslaan naar de onderliggende blijvende tanden. Ontstekingen onder melktanden kunnen ervoor zorgen dat blijvende tanden verkleurd of beschadigd doorbreken. Bovendien hebben kinderen met veel problemen rond melktanden later vaker angst voor tandartsbezoeken.
Melktanden hebben dagelijkse aandacht nodig. Een goede verzorging voorkomt problemen en legt de basis voor een leven lang gezonde tanden.
Poetsvanaf de eerste doorbraak tweemaal per dag. Gebruik een peuterborstel met zachte haren en een aangepaste kindertandpasta met fluoride. Fluoride versterkt het glazuur van melktanden en beschermt tegen gaatjes.
Twee minuten poetsen is het advies. Bij jonge kinderen neem jij als ouder het volledige poetswerk op je. Pas rond tien jaar kunnen kinderen zelf consequent en zorgvuldig genoeg poetsen. De juiste techniek bestaat uit kleine ronddraaiende bewegingen langs tand en tandvlees. Besteed extra aandacht aan de kiezen omdat zich daar snel plak verzamelt.
Start met flossen zodra melktanden tegen elkaar staan. Zo voorkom je gaatjes tussen melktanden waar de borstel niet bij komt. Vooral achterin de mond ontstaat snel risico op verborgen tandbederf.
Gezonde voeding draagt bij aan sterke melktanden. Het gaat vooral om het beperken van suikercontact. Niet alleen de hoeveelheid suiker telt, maar vooral hoe vaak melktanden met suiker in aanraking komen.
Beperk eet en drinkmomenten tot maximaal zeven per dag. Tussendoortjes zoals koekjes, zoete zuivel, siroop of vruchtensap kunnen melktanden snel aantasten. Water is de beste keuze tussen maaltijden door. Zure dranken zoals frisdrank, vruchtensap of sportdrank zijn extra schadelijk voor melktanden vanwege de erosieve werking.
Kies voor voeding die melktanden ondersteunt zoals verse groenten, zachte fruitsoorten, volkoren producten en ongezoete zuivel.
Melktanden zijn gevoelig en kunnen snel problemen ontwikkelen. Het vroeg herkennen van deze problemen voorkomt pijn en schade.
Gaatjes komen veel voor bij melktanden. Ze beginnen vaak als kleine witte vlekjes die later donkerder worden. Pijn bij koud of warm eten kan een signaal zijn. Gaatjes moeten op tijd behandeld worden om ontsteking te voorkomen.
Zure dranken of voeding kunnen melktanden aantasten. Dit ontstaat sneller door het dunne glazuur. Kenmerken zijn glanzende plekken, afgesleten randen en verkleuring.
Wanneer tandbederf te ver gevorderd is, kan de zenuw ontstoken raken. Dit kan doorstralen naar het kaakbot en problemen geven voor de blijvende tanden. Preventieve controles zijn daarom belangrijk.
Rond zes jaar beginnen melktanden vanzelf los te laten. De wortel lost op en maakt ruimte voor de volwassen tand. Laat melktanden loskomen op eigen tempo en trek melktanden niet te snel eruit.
Melktanden komen door. Poets vanaf de eerste melktand. Geef geen zoete drank in de fles. Laat een kind nooit slapen met melk of sap.
Melktanden zijn compleet. Leer poetsroutines aan en ondersteun volledig. Introduceer vaste eetmomenten. Beperk suiker en zuurdagen en ga naar een preventieve controle.
Kinderen worden bewuster. Betrek ze bij het poetsen maar blijf napoetsen.
Melktanden maken plaats voor blijvende tanden. Blijf tot tien jaar napoetsen. Let op de stand van het gebit. Controleer nieuwe kiezen op beginnende gaatjes.
Preventieve mondzorg helpt om melktanden gezond te houden en problemen te voorkomen. Yobo Mondzorg richt zich specifiek op preventie binnen scholen en instellingen. Dat betekent dat kinderen laagdrempelig en vertrouwd geholpen worden.
Yobo Mondzorg biedt ondersteuning zoals controles, poetsinstructies, fluoridebehandelingen, vroege signalering van scheefgroei of tandbederf en advies voor ouders. Door aanwezigheid op schoollocaties ontstaat een vertrouwde omgeving waar kinderen zonder stress geholpen worden.
Problemen met melktanden kunnen pijn veroorzaken en pijn kan angst oproepen. Door preventief te werken voorkom je dat kinderen negatieve ervaringen opdoen. Dit helpt bij het opbouwen van vertrouwen. Rust en herhaling zijn belangrijk. Yobo Mondzorg werkt op een vriendelijke en begrijpelijke manier waardoor kinderen zich veilig voelen.
Bij de doorbraak van de eerste melktanden. Bij pijn. Bij verkleuring van. Bij bloedend tandvlees. Bij langdurig duimen of speengebruik. Bij slecht poetsen. Bij twijfel. Regelmatige controles ondersteunen de gezondheid van het gebit en geven ouders zekerheid.
Maak poetsen leuk en voorspelbaar. Poets samen voor de spiegel. Gebruik liedjes om twee minuten aan te houden. Kies samen een tandenborstel. Beloon goed poetsgedrag. Kinderen leren door herhaling en door positieve ervaringen.
Melktanden bepalen meer dan veel ouders beseffen, ze zorgen voor goede spraak, gezond eten, zelfvertrouwen en ruimte voor een mooi blijvend gebit. Door ze te verzorgen, te poetsen, verstandig te eten en regelmatig een preventieve controle te doen, ondersteun je de gezondheid van je kind op de lange termijn.
Wil jij zeker weten dat het gebit van jouw kind gezond blijft? Wij komen langs op scholen voor schoolmondzorg. Hier leren wij door middel van individuele poetslessen kinderen gezonde gewoonten aan waar ze jaren iets aan hebben.
